دوره‌ی طرح‌ریزی ویکی‌تولید شامل سه فاز اصلی است و هم‌اکنون در برگه‌ی مربوط به فاز اول (طرح‌بندی کلیّات) هستید.

اگر نمی‌دانید منظورمان از فاز اول چیست یا به توضیحات بیشتری نیاز دارید یا می‌‌خواهید به فازهای دیگر طرح‌ریزی دسترسی داشته باشید روی لینک زیر کلیک کنید:

ورود به راهنمای طرح‌ریزی

فاز اول: طرح‌بندی نواحی کلّی

فاز اول دوره‌ی طرح‌ریزی ویکی‌تولید

در فاز اول چه کار می‌کنیم؟

در فاز اول برای چیدمان نواحی و بخش‌های کلی کارخانه تصمیم‌‌گیری می‌کنیم و فعلاً اجزای کوچک‌تر مثل ماشین‌آلات را در نظر نمی‌گیریم (مگر برای تعیین فضاها).

به این منظور اقدامات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- بخش‌ها و نواحی کلّی کارخانه را تعیین می‌کنیم.

۲- وابستگی میان بخش‌ها را می‌سنجیم تا مشخص شود که کدام‌شان باید در مجاورت هم قرار بگیرند.

۳- فضای هر بخش را تخمین می‌زنیم تا به تصویر دقیق‌تری از چیدمان بخش‌ها برسیم.

۴- تلاش می‌کنیم تا اقدامات قبلی با شرایط واقعی کارخانه هماهنگ شود و جنبه‌ی کاربردی پیدا کند.

۵- چند طرح مختلف از تصمیم‌های قبلی استخراج و یکی را به‌عنوان طرح نهایی انتخاب می‌کنیم.

قدم اول. تعیین بخش‌های اصلی کارخانه

کارخانه می‌تواند المان‌ها (Elements) و بخش‌های تولیدی و خدماتی و رفاهی و تأسیساتی مختلفی داشته باشد و در قدم اول باید فهرستی از بخش‌های کلّی مورد نیاز کارخانه را تهیه کنیم تا بعداً در مورد نحوه‌ی قرارگیری و چیدمان‌شان تصمیم بگیریم.

نکته‌ی مهمی که باید توجه کنیم آن است که در فاز اول روی نواحی کلّی تمرکز داریم و زیربخش‌های کوچک‌تری مثل ماشین‌آلات و ایستگاه‌های کاری یا راهروها و راه‌پله‌ها و انبارهای موقتی را فهرست نمی‌کنیم،‌  مگر زمانی که در موقعیت‌دهی و چیدمان نواحی کلّی مؤثر باشند .

همچنین گاهی پروژه‌ی طرح‌ریزی برای تغییر یا توسعه‌ی یک کارخانه‌ی فعال است یا شاید بعضی سوله‌ها و ساختمان‌ها از قبل وجود داشته باشد و در این حالت بررسی می‌کنیم که کدام بخش‌ها با همین شکل فعلی قابل استفاده هستند یا کدام‌‌شان باید تفکیک یا ترکیب شوند و آن‌ها را در فهرست‌مان لحاظ می‌کنیم.

به‌عنوان یک مثال کاربردی از دو نکته‌ی اخیر، فرض کنید که کارخانه‌ای از قبل وجود دارد و روی یکی از دیوارهای آن پنجره‌ی نورگیر بزرگی نصب شده است. در حالت عادی المانی مثل پنجره‌ در فاز دوم (جزئیات) بررسی می‌شود (یا شاید کلاً بررسی نشود) اما اگر بخشی داشته باشیم که به نور طبیعی نیاز دارد، مثل سالن پرورش گیاهان آپارتمانی، باید این پنجره‌ی بزرگ هم در فاز اول بررسی کنیم چون پارامتر مهمی برای تعیین موقعیت قرارگیری سالن پرورش گیاهان (به عنوان یکی از بخش‌های کلی کارخانه) است.

تا این لحظه گفتیم که باید فهرستی از بخش‌های مختلف کارخانه داشته باشیم اما چگونه کارخانه را بخش‌بندی ‌کنیم و این بخش‌ها شامل چه مواردی هستند؟

اگر از نگاه مهندسان عمران و معماری به کارخانه نگاه کنیم، مجموعه‌ای از ساختمان‌ها و سوله‌ها و طبقات و اتاق‌ها و دیوارها و ستون‌ها و کف‌پوش‌ها و درب‌ها و پنجره‌‌هاست که طراحی و محاسبات‌شان ارتباطی به طرح‌ریزی ندارد اما مجبوریم در مورد چیدمان و مشخصات کلّی بعضی از آن‌ها تصمیم‌گیری کنیم.

مثلاً اگر به بعضی انواع جرثقیل سقفی نیاز داشته باشیم باید در طراحی ستون‌ها و ارتفاع سقف لحاظ شود یا محل استقرار پرس‌های سنگین به فونداسیون محکم‌تری نیاز دارد یا ابعاد و شکل راهروها باید با جریان مواد هماهنگ باشد که چنین موضوعاتی را باید بررسی کنیم اما طراحی دقیق‌تر و محاسبات و نکات اجرایی آن را به مهندسان عمران می‌سپاریم.


به این نکته‌ی مهم توجه کنید که در طرح‌ریزی به آن دسته از جزئیات ساختمانی و عمرانی توجه می‌کنیم که نحوه‌ی قرارگیری و چیدمان‌شان در تحقق اهداف کارخانه مؤثر باشد وگرنه مثلاً ابعاد تیرچه بلوک‌ها و نوع آجرها و عایق‌بندی پشت‌بام ارتباطی با حوزه‌ی طرح‌ریزی ندارد.

وقتی از نگاه مهندسان صنایع و مدیران تولید به کارخانه نگاه می‌کنیم، یک کارخانه شامل بخش‌های عملیاتی و خدماتی مختلفی است که شرایط لازم برای تحقق اهداف کارخانه را فراهم می‌کنند.

بعضی از بخش‌ها مثل پارکینگ‌ها و رستوران‌ها و رختکن‌ها و سرویس‌های بهداشتی برای ارتقای سطح رفاهی پرسنل و بعضی بخش‌های دیگر مثل موتورخانه‌ها و سیم‌کشی‌ها و لوله‌کشی‌ها و سیستم فاضلاب برای خدمت‌رسانی به کل کارخانه هستند.

شناسایی چنین بخش‌هایی معمولاً دشوار نیست و با کمی دقت می‌توانید نیازهای کارکنان و کارخانه را شناسایی کنید اما تعیین تعداد و ویژگی‌هایشان ممکن است تخصصی باشد، مثلاً تعیین فضای موتورخانه و نوع ژنراتور و خطوط انتقال نیازمند دانش تأسیسات است و برای طراحی آن‌ها باید به دارندگان پروانه‌ی نظان مهندسی مراجعه کنیم، لذا دوباره یادآوری می‌کنیم که تمرکز طرح‌ریزی روی چیدمان‌ المان‌هاست نه طراحی آن‌ها.

از طرفی یک کارخانه ممکن است شامل بخش‌های اداری مثل دفاتر طراحی و حسابداری و مدیریتی و ارتباط با مشتریان و فروش و امور قراردادها و اتاق جلسات و … باشد که مطابق با چارت سازمانی تعیین می‌شوند و باید در فهرست‌مان قرار بگیرند تا در مورد چیدمان و فضای مورد نیازشان تصمیم‌گیری کنیم.

ضمناً هر کدام از این بخش‌ها شامل جزئیاتی مثل میز کار و قفسه‌ها و چاپگر و … می‌شوند که شاید ترتیب قرارگیری‌شان مهم باشد اما به فاز اول (کلیّات) ارتباطی ندارد.

به جز مواردی که گفتیم، قلب تپنده‌ی کارخانه مربوط به بخش‌هایی است که عملیاتی هستند یا به بخش‌های عملیاتی خدمت‌رسانی می‌کنند.

مثلاً سالن‌های مونتاژ یا کارگاه‌های مختلف ماشین‌کاری و جوشکاری و پرس‌کاری و ریخته‌گری و ورق‌کاری و جوشکاری، سالن‌های نقاشی و کارگاه‌های برشکاری بخش‌های عملیاتی هستند و بخش‌هایی مثل انبارها و واحدهای ارسال و تحویل و سالن‌های تست و اتاق‌های ابزار و واحدهای اندازه‌گیری به این بخش‌های عملیاتی و فرایند تولید خدمت‌رسانی می‌کنند.

ضمناً هر کدام از این بخش‌ها شامل جزئیاتی مثل ماشین‌آلات و ابزارها و تجهیزات است که در فاز دوم بررسی می‌کنیم، مثلاً کارگاه ماشین‌کاری می‌تواند شامل دو دستگاه تراش و یک دستگاه فرز و یک اره‌ی دیسکی و مته‌ی اونیورسال و یک میز کار و یک دستگاه کامپیوتر و قفسه‌های ابزار باشد اما فعلاً به این جزئیات کاری نداریم.

با توجه به حساسیت و اهمیت نحوه‌ی قرارگیری و چیدمان واحدهای تولیدی و کمک‌تولیدی برای بخش‌بندی آن‌ها به اطلاعات بیشتری نیاز داریم که در قالب چند درس بررسی می‌کنیم.

یک طبقه‌بندی کلاسیک و مشهور برای بخش‌بندی نواحی تولیدی کارخانه وجود دارد که آن را به بخش‌های فرایندی و محصولی و گروهی و ثابت تقسیم می‌کند و همین نواحی می‌تواند اولین و کلی‌ترین تقسیم‌بندی ما باشد.

البته این تقسیم‌بندی بسیار کلّی است و ما را به نتیجه‌ی نهایی نمی‌رساند اما برای شروع‌ بخش‌بندی بسیار مفید است.

درس اول: تعیین وضعیت کلی استقرار کارخانه

نمودار محصول مقدار یا PQ و نمودار هزینه-مقدار برای تعیین شکل کلی استقرار

یک طبقه‌بندی کلاسیک برای روش‌های چیدمان بخش‌های تولیدی وجود دارد که آن‌ها را به چهار دسته‌ی محصولی و فرایندی و ثابت و گروهی تقسیم می‌کند و هر کدام را جداگانه در درس‌های دوم تا پنجم بررسی خواهیم کرد.

به صورت کلی نمی‌توانیم این چهار گروه را ترکیب کنیم، یعنی اگر بعضی محصولات در قالب آرایش فرایندی و بعضی‌های دیگر در قالب آرایش محصولی تولید می‌شوند باید حداقل دو بخش عملیاتی مختلف در کارخانه داشته باشیم.

پس در گام اول می‌خواهیم نواحی عملیاتی را بر اساس این چهار شیوه‌ی چیدمان به چند بخش کلی تقسیم کنیم و کمی جلوتر این بخش‌های کلی را به بخش‌های کوچک‌تری تبدیل می‌کنیم و بعدا در فاز دوم جزئیات‌شان بررسی می‌شود.

در درس اول قبل از اینکه با چهار چیدمان اصلی نواحی تولیدی آشنا شوید یاد می‌گیرید که چگونه کارخانه‌ را بر اساس آن‌ها به چند ناحیه اصلی تقسیم کنید و به عبارت دقیق‌تر یاد می‌گیرید که کارخانه‌تان دقیقا به کدام یک از این روش‌های چیدمان (یا استقرار) نیاز دارد.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

می‌توانستیم ابتدا از چهار شیوه‌ی کلاسیک استقرار شروع کنیم و بعداً نواحی عملیاتی را بر اساس آن‌ها تقسیم‌بندی کنیم، اما این کار باعث می‌شد که ارتباطشان را متوجه نشوید. در ادامه نیازی به توضیح جداگانه‌ی درس‌های دوم تا پنجم نداریم و می‌خواهیم ویژگی‌های دقیق هر کدام از چهار شکل کلی چیدمان را بررسی کنیم، با این حال در مورد تکنولوژی گروهی به چند نکته‌ی کوتاه اشاره کردیم که لازم است توضیحاتش را بخوانید.

درس دوم: استقرار محصولی

خط تولید یا استقرار محصولی چیست؟



دسترسی به این درس برای تمام کاربران آزاد است.

درس سوم: استقرار فرایندی

بنر استقرار به روش عملکردی (Functional Process)



دسترسی به این درس برای تمام کاربران آزاد است.

درس چهارم: استقرار ثابت

استقرار ثابت یا محل ثابت یا مکان ثابت (Fixed Position)



دسترسی به این درس برای تمام کاربران آزاد است.

درس پنجم: استقرار با تکنولوژی گروهی

استقرار بر اساس تکنولوژی گروهی

نکته‌ی مهمی که در مورد تکنولوژی گروهی باید توجه کنیم آن است که چندان با ساختار SLP هم‌خوانی ندارد، چون برای بررسی آن مجبوریم ماشین‌آلات را هم بررسی کنیم که مربوط به فاز سوم SLP یا فاز دوم دوره‌ی طرح‌ریزی ویکی‌تولید می‌شود.

پس اگر بخشی از کارخانه‌تان باید بر اساس تکنولوژی گروهی باشد بهتر است که فعلا آن را کنار بگذارید و بعد از مطالعه‌ی درس‌های فاز دوم و مجموعه‌ی ماشین‌آلات کارتان را برای گروه‌بندی ماشین‌آلات شروع کنید.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

درس ششم: معیارهایی برای بخش‌بندی کارخانه

معیارهایی برای بخش‌بندی کارخانه

همان‌طور که در توضیحات گفتیم تقسیم کارخانه بر اساس روش‌های کلاسیک چیدمان بسیار کلی است و نواحی تعیین شده باید به اجزای کوچک‌تری تقسیم شود اما چه معیاری برای این کار داریم؟

در این درس با مهم‌ترین معیارهای تفکیک یا ترکیب بخش‌ها آشنا می‌شوید که برای بخش‌های تولیدی و کمک‌تولیدی کارایی دارند و حتی بعضی از آن‌ها را می‌توانیم برای بخش‌بندی نواحی غیرتولیدی استفاده کنیم.

ضمنا از آن‌جایی که با این درس موضوع بخش‌بندی به پایان می‌رسد کمی از مفهوم “بخش‌” می‌گوییم و رویه‌ی ساده‌ای پیشنهاد می‌کنیم تا ساده‌تر مرحله‌ی بخش‌بندی را به پایان برسانید.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

قدم دوم. تعیین میزان ارتباط بخش‌های کارخانه

در این مرحله ابتدا میزان ارتباط بخش‌های مختلف را بررسی می‌کنیم و بر اساس آن تصمیم می‌گیریم که کدام بخش‌ها در مجاورت یکدیگر قرار بگیرند.

برای تعیین میزان ارتباط بخش‌ها و تشخیص وابستگی آن‌ها باید با مفاهیم و ابزارهایی مثل جریان مواد و دیاگرام جریان (Flow Diagram) و جدول ارتباط (Relationship Chart) و دیاگرام ارتباط (Relationship Diagram) آشنا شوید که بحث نسبتاً مفصلی دارد، به همین علت ادامه‌ی مسیر را باید در برگه‌ی دیگری دنبال کنید و پس از یادگیری مجدداً به فاز اول مراجعه کنید.

قدم سوم. محاسبه‌ی فضای مورد نیاز هر بخش

برای این‌که فضای مورد نیاز یک بخش را تعیین کنید باید آن را بشناسید. مثلاً برای تعیین فضای واحد تحویل یا انبارها یا دفاتر اداری باید دقیقاً بدانید که چه کاری در آن‌ها انجام می‌شود و چه اجزایی دارند و بر این اساس مبنای دقیق‌تری برای تخمین فضای مورد نیاز خواهید داشت.

البته این موضوع را نمی‌توانیم بخشی از علم طرح‌ریزی بدانیم، چون همان‌طور که بارها گفتیم در طرح‌ریزی روی چیدمان المان‌ها تمرکز داریم نه خودشان، با این حال بدون این اطلاعات هم توفیق چندانی در طرح‌ریزی نخواهیم داشت و ضرورت کار است.

برای حل این مشکل، با توجه به تعداد زیاد المان‌های کارخانه تلاش کردیم که مهم‌ترین آن‌ها را در مجموعه‌ای به‌نام “آشنایی با اجزای کارخانه” بررسی کنیم که به مرور تکمیل می‌شود و اطلاعات بیشتری در آن قرار می‌گیرد اما تداخلی با موضوعات طرح‌ریزی ندارد، یعنی می‌توانید خط اصلی طرح‌ریزی را به پایان برسانید و هر از چند گاهی با مراجعه‌ی مجدد به سایت و مطالعه‌ی درس‌های تکمیلی با بخش‌های بیشتری از کارخانه آشنا شوید.

فارغ از این مسأله، برای تعیین فضای مورد نیاز بخش‌ها از روش‌های مختلفی استفاده می‌شود که در درس زیر آن‌ها را یاد می‌گیرید:

درس هفتم: محاسبه‌ی فضاهای مورد نیاز کارخانه

تعیین فضای بخش‌های کارخانه

در این درس یاد می‌گیرید که در طرح‌ریزی از چه روش‌هایی برای محاسبه‌ی فضای مورد نیاز بخش‌های مختلف استفاده می‌شود.

قاعدتاً اکثر این روش‌ها به تنهایی شما را به نتیجه‌ی مطلوب نمی‌رسد و در کنار آن باید اطلاعاتی در مورد بخش‌های مختلف کارخانه داشته باشید، با این حال فعلاً روش‌های تخمین فضا را یاد بگیرید تا روی طرح‌ریزی مسلط شوید و به تدریج درس‌های مربوط به آشنایی با بخش‌های کارخانه را بخوانید تا دانش‌تان جنبه‌ی کاربردی پیدا کند.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

آخرین کاری که باید قبل از نهایی کردن فاز اول انجام دهیم، ترسیم دیاگرام ارتباط فضا (Space Relationship Diagram) است که بعداً یاد می‌گیرید آن را به یک طرح نهایی تبدیل کنید.

ترسیم دیاگرام ارتباط فضا و دیاگرام بلوکی

دیاگرام ارتباط فضا و دیاگرام بلوکی

در این درس یاد می‌گیرید که دیاگرام ارتباط فضا (Space Relationship Diagram) و دیاگرام بلوکی (Block Diagram) رسم کنید که تقریباً خروجی نهایی فاز اول هستند.

البته این دیاگرام‌ها نهایتاً باید ارزیابی شده و به یک خروجی شفاف‌تر و دقیق‌تر تبدیل شوند که در آینده مراحل آن را یاد می‌گیرید.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

نقطه‌ی تداخل فازهای اول و سوم

اگر از دوره‌ی طرح‌ریزی ویکی‌تولید برای یادگیری استفاده می‌کنید، از توضیحات این باکس عبور کنید چون آن را در درس‌های دیگر بررسی خواهیم کرد اما اگر می‌خواهید از مطالب برای اجرای پروژه‌ی طرح‌ریزی استفاده کنید در این نقطه، یعنی بعد از تشکیل دیاگرام ارتباط، باید به تداخل فازهای اول و سوم توجه داشته باشید.

مطابق SLP همه‌ی اقدامات طرح‌ریزی از کل به جزء انجام می‌شود، یعنی اول مکان کارخانه و بعد از آن طرح کلّی و جزئیات آن را تعیین می‌کنیم که این ترتیب در دوره‌ی ویکی‌تولید تغییر کرده است و مکان کارخانه را در فاز سوم بررسی می‌کنیم.

ممکن است در حال طرح‌ریزی مجدد یک کارخانه‌ی فعال باشید یا از قبل سوله‌ها و ساختمان‌ها وجود داشته باشد و بخواهید طرح کارخانه را متناسب با آن‌ها تنظیم کنید، در این حالت قاعدتاً مکان کارخانه از قبل تعیین شده است و حالا اقدامات فاز اول ادامه‌ی آن محسوب می‌شود.

اما اگر مکانی از قبل وجود ندارد، بهتر است ابتدا خواسته‌ها و نیازها را بسنجیم و متناسب با آن‌ها مکانی را انتخاب کنیم که به خواسته‌هایمان نزدیک‌تر باشد، مثلاً باید بدانیم که کارخانه‌ به چه فضایی نیاز دارد و از چه بخش‌هایی تشکیل می‌شود و آرایش مطلوب آن‌ها چگونه است و به این منظور تمام اقداماتی که در مراحل قبلی فاز اول انجام دادیم ضرورت خواهد داشت.

به این ترتیب، اگر مشغول انجام طرح‌ریزی هستید بهتر است در این نقطه به دنبال تعیین مکان کارخانه باشید و بعد از آن سایر اقدامات مربوط به فاز اول را انجام دهید، چون بدون مشخص شدن مکان کارخانه و شرایط و محدودیت‌های آن نمی‌توانیم در مورد آرایش بخش‌ها یا فضای مورد نیازشان به قطعیت برسیم. (ورود به فاز سوم طرح‌ریزی)

قدم چهارم. تبدیل اقدامات طرح‌ریزی به طرح‌های کاربردی

زمانی می‌توانیم فاز دوم را شروع کنیم که طرح‌بندی کلیّات کارخانه به نتایج قطعی و نهایی رسیده باشد تا همین نتایج را مبنا قرار دهیم و در مورد جزئیات طرح تصمیم‌گیری کنیم.

با وجود این‌که دیاگرام ارتباط فضا تصویری از آرایش بخش‌های کارخانه را به تصویر می‌کشد اما یک تصویر تئوریک و ایده‌آل است، به عبارتی تمام اقداماتی که تا این لحظه انجام دادیم جنبه‌ی نظری داشتند و احتمالاً‌ نتایج آن‌ها برای دستیابی به یک طرح نهایی از فاز اول کافی نیست.

پروژه‌های طرح‌ریزی شبیه سؤالات امتحانی نیستند که با یک جواب ایده‌آل کارمان را به پایان برسانیم،‌ بلکه باید به نتایجی برسیم که کاربردی و قابل اجرا باشند و طبیعتاً چنین ملاحظاتی جنبه‌ی تجربی و خلاقانه دارند تا بتوانیم شرایط کارخانه و محیط را در نظر بگیریم و طرح‌ را با آن‌ها هماهنگ کنیم.

برای تبدیل مجموعه اقدامات و تصمیم‌های قبلی به طرح‌های اجرایی درسی را آماده کردیم که حدّ فاصل بخش تئوری و کاربردی فاز اول طرح‌ریزی است.

ملاحظاتی برای تنظیم طرح‌های کاربردی

مهم‌ترین نکات برای تهیه‌ی طرح کارخانه

به‌صورت کلّی ملاحظات تبدیل طرح‌اولیه به طرح‌های کاربردی جنبه‌ی تجربی و خلاقانه دارند و نمی‌توانند در یک چهارچوب منظم و جامع ارائه شوند، با این حال در این درس سعی می‌کنیم که بخشی از عمومی‌ترین و مهم‌ترین ملاحظات را مرور کنیم.

اگر هدف‌تان از طرح‌ریزی انجام پروژه‌های کاربردی است، مطالعه‌ی این درس کاملاً ضرورت دارد و از نظر ما کلیدی‌ترین درس دوره‌ی طرح‌ریزی است.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

قدم پنجم. تهیه‌ی طرح‌های مختلف و انتخاب طرح نهایی

با کمک ملاحظاتی که در درس قبلی گفتیم حالا می‌توانید از تصمیم‌ها و برنامه‌ریزی‌هایی که در فاز اول انجام دادید خروجی بگیرید، اما باید توجه داشته باشید که معمولاً در پروژه‌های طرح‌ریزی به جای یک طرح مشخص، چند طرح مختلف ارائه می‌شود.

در مورد بسیاری از تصمیم‌ها مثل شکل الگوی جریان مواد یا نحوه‌ی قرارگیری بخش‌ها یا شکل راهروها هیچ‌وقت یک حالت مشخص و ایده‌آل وجود ندارد که همان را انتخاب کنیم و به بهترین نتیجه‌ی ممکن برسیم، بلکه می‌توانیم از الگوهای مختلف جریان استفاده کنیم یا آرایش بخش‌ها را به شکل‌های مختلفی تنظیم کنیم و از آن‌جایی که تصمیم‌ها به هم وابسته هستند و آثارشان به سادگی دیده نمی‌شود بهتر است که چند طرح از ایده‌ها و راهکارهای ظاهراً مناسب داشته باشیم تا نهایتاً با مقایسه‌ی آن‌ها طرح نهایی را انتخاب کنیم.


به همین علت معمولاً در پروژه‌های طرح‌ریزی دو یا چند گروه کوچک به موازات هم روی ایده‌های مختلف کار می‌کنند تا چند طرح مختلف ایجاد شود و معمولاً این ایده‌ها به واسطه‌ی مواردی مثل زیر شکل می‌گیرند:


تغییر دادن فهرست بخش‌‌ها

استفاده از الگوهای دیگر برای جریان مواد یا جهت جریان

تغییر نقاط ورود و خروج جریان

تغییر طرح راهروهای اصلی از نظر تعداد و موقعیت مکانی و جهت قرارگیری که البته باید بر اساس الگوهای جریان مواد و نقاط ورود و خروج جریان باشد.

تغییر محل قرارگیری بخش‌ها از ساختمانی به ساختمان دیگر یا از طبقه‌ای به طبقه‌ی دیگر یا تغییر نحوه‌ی قرارگیری آن‌ها در کنار هم.

بزرگ‌تر و کوچک‌تر کردن بخش‌ها

طراحی مرکزی و غیرمرکزی بخش‌های مختلف که آن را درس “ملاحظاتی برای تنظیم طرح‌های کاربردی” بررسی کردیم.

در ادامه برای این‌که بتوانید از فعالیت‌های طرح‌ریزی خروجی بگیرید درس مفصّلی آماده کردیم که از شما دعوت کنیم آن را مطالعه کنید:

خروجی گرفتن از پروژه‌ی طرح‌ریزی

روش های تهیه ی طرح برای کارخانه

در این درس با انواع روش‌های خروجی گرفتن از پروژه‌های طرح‌ریزی آشنا می‌شوید و یاد می‌گیرید که چگونه اقدامات انجام شده در هر کدام از فازهای طرح‌ریزی را به یک طرح کاربردی تبدیل کنید.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

وقتی طرح‌های مختلف آماده شد، نوبت به مقایسه‌ی آن‌ها و انتخاب بهترین طرح می‌رسد که معیارهای مختلفی برای آن وجود دارد اما مهم‌ترین موارد شامل ارزیابی وضعیت حمل‌ونقل در طرح‌ها و مقایسه‌ی هزینه‌های آن‌ها است که در قالب دو درس بررسی می‌کنیم.

همچنین برای این‌که بتوانیم معیارهای غیرقابل اندازه‌گیری یا ترکیبی از پارامترهای کمّی و کیفی را در کنار هم مقایسه کنیم درس سوم را به روش امتیازدهی وزن‌دار (Weighted Factor Rating) اختصاص دادیم که یکی از رایج‌ترین تکنیک‌های مقایسه‌ی طرح‌ها است.

ارزیابی طرح‌ها بر اساس حمل‌ونقل مواد

مطالعات حمل‌ونقل مواد برای ارزیابی طرح های کارخانه

در این درس با چهار روش برای ارزیابی طرح‌های مختلف آشنا می‌شوید که عبارتند از:

  • محاسبه‌ی مجموع مسافت انتقال مواد
  • محاسبه‌ی کار انتقال
  • محاسبه‌ی شاخص جریان
  • محاسبه‌ی هزینه‌هایی حمل‌ونقل



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

مقایسه‌ی هزینه‌ی طرح‌ها

از آن‌جایی که ارزیابی مالی طرح‌ها نیازمند دانش حسابداری و آشنایی با تکنیک‌ها و شاخص‌های مالی مختلف است امکان بررسی دقیق آن‌ها را نداریم و در این درس به ارائه‌ی دو کاربرگ مهم برای مقایسه‌ی هزینه‌های عملیاتی و سرمایه‌گذاری بسنده می‌کنیم.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.

مقایسه‌ی طرح‌ها با روش امتیازدهی وزن‌دار

روش امتیاز وزنی برای مقایسه‌ی طرح‌ها

روش امتیازدهی وزن‌دار کمک می‌کند تا بتوانیم معیارهای کمی و کیفی را در کنار هم مقایسه کنیم و به همین علت کاربردی زیادی در بسیاری از مسائل تصمیم‌گیری مثل انتخاب مکان کارخانه، انتخاب ماشین‌آلات و مقایسه‌ی طرح ها دارد.



برای دسترسی به این درس باید اشتراک فعال داشته باشید.